صحرا چاووشی جمعییتی نینگ غینانچ ناماسی

 حاجی‌بردی ایری بیلن بو گۆن وداع لاشمالی بولدیق

غادیرلئ ایلدش‌لر،

  مدنییت سؤیر حالقیمیز بو گۆن ینه بیر جان‌کؤیر اوُغلونئ الدن بردی.

     حاجی بردی پاخیر بۆتین عؤمرۆنی ایل-گۆنۆنگ آلاداسئ بیلن یاشاپدئ. یاش‌لارا ساپاق برمک اوُنونگ اساسئ کأری بوُلسا، تۆرکمن حالقئ‌نئنگ دیلی و ادبییاتئنئ اؤسدۆرمک اوُنونگ سؤیگۆسی‌دی.

     چاووش جمعییتی‌نینگ یاش‌اولئ آغضاسئ و آموزش کۆمیته‌سی‌نینگ جوُغابکأر باشلئغئ‌دئ. تۆرکمن سؤزلۆگینی غایتادان ایشلمکده و تأزه یازووئنگ یوُلا دۆشمِگینده اولئ غوُشاندئ باردئ.

     ایندی بو گۆن اۆلکأمیزینگ اینگ گرکلی ییلدئزی آرامئزدان گیتدئ. ماغتئمغولئ آیتمئشلایئن: "جایی جنت ایچره گؤکده شاد گزر."

     اۆلکأمیزینگ بۆتین مدنی ایشگأرلرینه، مرحومئنگ دوُغان-غارئنداش‌لارئنا، مَهریبان ایچری-ماشغالاسئنا بو آغئر ییتگی ضرارلی الله تغالی‌نئنگ درگأهیندن تسلًی دیله‌‌یأریس.

روحئ شاد بوُلسون!

یادی اونودیلماسین!       🕊

بندرتۆرکمنینگ چاووش‌صحرا جمعییتی

۱۴۰۳/۴/۵- 25ژوئن 2024

امسال 2024 بیش از هزارو سیصد زائر براثر گرما مردند

عربستان سعودی مرگ بیش از ۱۳۰۰ زائر براثر گرما را تأیید کرد  

رادیو فردا، ۰۴/تیر/۱۴۰۳- 24یونی 2024 : عربستان سعودی رسما تأیید کرد که درجریان مراسم حج امسال که در گرمای شدید برگزار شد، بیش از ۱۳۰۰ زائر جان خود را از دست دادند واکثر آنها مجوز رسمی برای انجام حج را نداشتند.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، رياض تا روز یکشنبه به طور رسمی درمورد مرگ و میرها اظهار نظر نکرده و آماری ارائه نداده بود.

اما روز یکشنبه سوم تیرماه خبرگزاری رسمی عربستان سعودی نوشت:  «متاسفانه، شمار مرگ و میرها درمراسم حج امسال به ۱۳۰۱ نفر رسید. ۸۳ درصد از این جان‌باختگان افرادی بودند که مجوز لازم برای انجام مناسک حج را نداشتند و مسافت‌های طولانی را زیر آفتاب سوزان وبدون داشتن سرپناه یا امکانات رفاهی مناسب طی کردند».

رسانه‌های ایران نیز روز شنبه دوم تیرماه اعلام کردند که از ابتدای حج تمتع تا پایان جمعه اول تیرماه ۱۴۰۲، درمجموع ۱۷ زائر که از ایران به عربستان رفته بودند جان خود را از دست داده‌اند.

هفته گذشته خبرگزاری فرانسه با استناد به اظهارات رسمی و گزارش چند دیپلمات‌ از کشورهای خارجی، شمار کشته‌شدگان حج امسال را بیش از ۱۱۰۰ نفر اعلام کرده بود.

این افراد ازبیش از ده کشور، از آمریکا تا اندونزی، به مراسم حج امسال رفته بودند و آمار آنها توسط این کشورها درحال به‌روزرسانی است.

آن‌طور که دیپلمات‌های عرب به خبرگزاری فرانسه گفته‌اند، علت اصلی مرگ‌ و میر زائران گرمازدگی بوده است.

بر اساس گزارش مرکز ملی هواشناسی عربستان سعودی، دمای هوا در مکه امسال تا حدود ۵۲ درجه سانتیگراد (۱۲۵ درجه فارنهایت) نیز بالا رفته است.

یک مقام ارشد سعودی روز جمعه ۳۱ خرداد، به خبرگزاری فرانسه گفت که شمار مرگ و میر تنهت در دو روز شلوغ حج یعنی ۲۶ خرداد، زمانی که زائران برای ساعت‌ها زیر آفتاب سوزان در عَرَفات دعا می‌خواندند و ۲۷‌ خرداد، زمانی که در مراسم «رَمْیِ جَمَرات» درمنا شرکت می‌کردند، ۵۷۷ نفر بوده است.

این مقام سعودی به خبرگزاری فرانسه گفته که دولت کم‌کاری نکرده بلکه افرادی که خطرات را درک نکرده‌اند دچار اشتباه محاسباتی شده‌اند.

عَرَفات دشتی است درحدود ۳۰ کیلومتری جنوب شرقی مکه و «رَمْیِ جَمَرات» مراسم پرتاب سنگ به سوی جمره بخشی از مراسم و مناسک حج است.

به گزارش خبرگزاری عربستان سعودی، فهد الجلاجله، وزیر بهداشت عربستان سعودی روز یکشنبه مدیریت مراسم حج امسال را «موفقیت‌آمیز» توصیف کرد.

او به شبکه دولتی «الاخباریه» گفت که نظام سلامت عربستان بیش از ۴۶۵ هزار مورد خدمات درمانی تخصصی ارائه کرده است که ۱۴۱ هزار مورد آن به افرادی اختصاص داشت که به شکل غیرقانونی به حج آمده بودند.

الجلاجله مشخص نکرد که مقامات سعودی چند مورد از مرگ و میرها را به گرما نسبت می‌دهند.

مجوزهای حج براساس نظام سهمیه‌ای به کشورها اختصاص داده می‌شود و از طریق قرعه‌کشی به افراد تعلق می‌گیرد.

حتی برای کسانی که می‌توانند مجوز حج را به دست آورند، هزینه‌های سنگین سفر آنها را ترغیب می‌کند تا بدون مجوز به حج بروند، هرچند درصورت دستگیری، خطر بازداشت و اخراج آنها را تهدید می‌کند.

روز شنبه، هیئت وزیران مصر اعلام کرد که به دستور مصطفی مدبولى، نخست‌وزیر، مجوز فعالیت ۱۶ شرکت گردشگری را به دلیل آنچه سازماندهی غیرقانونی سفرهای حج ذکر شد لغو شد و مدیران آنها به دادستانی کل ارجاع داده شدند.

زائران غیرمجاز در بسیاری از موارد به امکاناتی چون چادرهای دارای تهویه مطبوع، دسترسی نداشتند.

مقامات سعودی پیش از حج اعلام کردند که صدها هزار زائر غیرمجاز را از مکه بیرون کرده‌اند.

روز جمعه نیز یک مقام سعودی در گفت‌وگو با خبرگزاری فرانسه مدعی شد که حدود ۴۰۰ هزار زائر غیرمجاز در مراسم حج حضور داشتند که تقریبا همه آنها از یک ملیت بودند. به نظر می‌رسد اشاره او به شهروندان مصری‌ است.

مقامات سعودی گفته‌اند که امسال نیز همچون سال گذشته بیش از هشت میلیون زائر در مراسم حج شرکت کرده‌اند که بیش از شش میلیون نفر آنها از کشورهای دیگر آمده‌اند.

یافته‌های یک مطالعه که در سال ۲۰۱۹ توسط مجله مجله «ژئوفیزیکال ریسرچ لترز» منتشر شد نشان می‌دهد به دلیل تغییرات آب و هوایی، استرس گرمایی برای زائران حج از سال ۲۰۴۷ تا ۲۰۵۲ و ۲۰۷۹ تا ۲۰۸۶ از «حد خطرناک شدید» فراتر خواهد رفت و «با افزایش دفعات و شدت بیشتری تا پایان قرن همراه خواهد بود».

https://www.radiofarda.com/a/saudi-says-1-301-deaths-during-hajj-mostly-unregistered-pilgrims/33006629.html

شورای امنیت قطعنامه آتش‌بس فوری غزه را تصویب کرد

شورای امنیت سازمان ملل متحد با ۱۴ رای موافق وبدون هیچ رای مخالفی، قطعنامه آتش‌بس فوری درغزه را تصویب کرد.

روسیه که یکی ازاعضای دارای حق وتو درشورای امنیت است به این قطعنامه که توسط آمریکا پیشنهاد شده بود، رای ممتنع داد تا مانع از تصویب آن نشود.

این قطعنامه که جو بایدن، رئیس‌جمهوری آمریکا نخستین بار مفاد آن را پیشنهاد کرد از دو طرف مخاصمه درغزه می‌خواهد که فورا به جنگ ۸ ماهه دراین نواره باریک ساحلی پایان دهند ومراحل گام به گام آن را برای رسیدن به یک آتش‌بس دائمی اجرا کنند.

مبنای این قطعنامه پیشنهاد جو بایدن رئیس‌جمهور آمریکا است که حدود ۱۰ روز پیش (۳۱ ماه مه) نخستین بار ارائه شد.

بر اساس نسخه سوم پیش‌نویس قطعنامه که خبرگزاری فرانسه آن را رؤیت کرده است، این پیشنهاد در مرحله اول آتش‌بس «فوری و کامل»، آزادی گروگان‌ها، و عقب‌نشینی ارتش اسرائیل را از «مناطق پرجمعیت غزه» را مطرح کرده است.

در حالی که حماس هنوز پاسخ رسمی خود را به پیشنهاد آمریکا نداده است، سامی ابوزهری، از رهبران برجسته حماس، روز دوشنبه از آمریکا خواست به اسرائیل برای پایان دادن به جنگ در غزه فشار بیاورد.

او ضمن تصریح این خواسته از آمریکا به خبرگزاری رویترز گفت: «جنبش حماس آماده است با هر ابتکاری که به پایان جنگ بینجامد، برخوردی مثبت داشته باشد.»

پس از ارائه طرح بایدن برای پایان دادن به جنگ فشارهای دیپلماتیک آمریکا افزایش یافت.

آمریکا از اسرائیل و حماس خواسته بود که این طرح را بپذیرند.

آنتونی بلینکن، وزیرخارجه آمریکا هم همزمان با به رای گذاشتن این قطعنامه در شورای امنیت، در اسرائیل با بنیامین نتانیاهو دیدار کرد.

حدود پنج روز پیش، آمریکا ومصر وقطر به عنوان میانجی مذاکراتی برای آتش‌بس وآزادی گروگان‌ها دردوحه آغازکردند اما هنوز دستاورد مشخصی درباره این مذاکرات منتشر نشده است.

بی‌بی‌سی فارسی ، 10ژوئن 2024  

https://www.iran-emrooz.net/index.php/news1/more/114762/ 

یاکوپ دأده عبدالله زاده بوگون 7نجی یونی 2024 آرادان چقیپدیر

آشاقدا تورکمن کولتور اوُجاغی- کؤلن ینگ غینانچ ناماسی 

GYNANÇ BILDIRÝÄRIS

Europa türkmenleriniň ýaşulusy we Türkmen Kultur Ojagynyň iň ýaşuly üýesi Ýakup Abdyllazada bu gün daňdan aradan çykdy.

Ynsansöýer Ýakup aga aýdyň pikirleri, açyk göwni we hoş dili bilen her bir gürleşen adamynyň göwnüni awlap bilýän adamlaradandy.

Bu ýyl Pyragy atamyzyň dabarasynda ýaşulymyzyň iň soňky gutlag haty okaldy.

Biz bu agyr ýitginiň agysyny uly ilimiz bilen paýlaşyp, merhumyň maşgalasyna we galanlaryna sabyr, kuwwat we uzak ömür dileýäris!

Yzy ýarasyn!

Ýatan ýeri ýagty bolsun!

Türkmen Kultur Ojagy

Köln, 07. 06. 2024

https://www.facebook.com/ucbolup/posts/pfbid032evjNi8h8y4pYxexbCcVbj9QTbSjFLZPrp3Po8p8JUdE6NrPYjZDjeHDqfpWf9qrl

معنای کاهش تعداد کرسی ‌های حزب بهاراتیا جاناتا برای مسلمانان هند

انتخابات هند: چرا حزب مودی کرسی‌های خود را از دست داد و این نتیجه برای مسلمانان چه معنایی دارد؟

دیویا آریا  ازبخش هندی بی‌بی‌سی، ۱۷ خرداد ۱۴۰۳ - ۶ ژوين ۲۰۲۴

نارندرا مودی قرار است با تصدی پست نخست‌وزیری هند برای سومین دوره متوالی تاریخ‌ساز شود.

این موفقیت را تنها یک‌بار جواهر لعل نهرو به دست آورده بود که ۱۶ سال پس از استقلال هند درسال ۱۹۴۷، رهبری هند را برعهده داشت.

اما پیروزی آقای مودی تلخ و شیرین بوده است. حزب او بهاراتیا جاناتا اکثریت خود را در لوک سبها، مجلس سفلای پارلمان هند، از دست داد، در نتیجه آنها برای تشکیل دولت به متحدان‌شان وابسته خواهد بود. آقای مودی در طول حرفه سیاسی طولانی خود هرگز مجبور به رهبری دولتی ائتلافی نشده است.

حزب بهاراتیا جاناتا ۲۴۰ کرسی به دست آورد که کمتر از ۳۰۳ کرسی است که درسال ۲۰۱۹ به دست آورده بود. احزاب اپوزیسیون به رهبری حزب کنگره، تحت نام ایندیا (اتحاد فراگیر توسعه ملی هند) متحد شدند وعملکردی بهتر از حد انتظار داشتند و ۲۳۲ کرسی را به دست آوردند.

کاهش کرسی‌های حزب بهاراتیا جاناتا ممکن است حفظ ثبات در دولت را دشوارتر کند و این حزب باید با اپوزیسیون بسیار قوی‌تری مقابله کند.

راهول گاندی، رهبر حزب کنگره، نتیجه انتخابات را شکستی اخلاقی برای نخست‌وزیر توصیف کرد و گفت: «کشور به نخست‌وزیر مودی گفته است که ما شما را نمی‌خواهیم».

مانند سال‌های ۲۰۱۴ و ۲۰۱۹، حزب بهارتیا جاناتا در انتخابات ۲۰۲۴ به نام آقای مودی مبارزه کرد.

تصویر او بر همه بیلبوردها نقش بسته بود.

او در تظاهراتی به اسم «ضمانت مودی»، با اشاره به وعده‌اش برای اجرای تعهداتی شامل حفظ برنامه‌های رفاهی که دولت‌اش در دهه گذشته راه‌اندازی کرده بود، خواهان رأی شد.

لذا این نتایج به عنوان ضربه مهمی به جایگاه و اعتبار سیاسی او تلقی می‌شود.

چرا بهاراتیا جاناتا کرسی‌های خود را از دست داد؟

سیما چشتی، سردبیر سایت خبری مستقل وایِر می‌گوید: «کالت آقای مودی بی‌شک ضعیف شده است.»

در دوره اخیر بهاراتیا جاناتا با اعتراضات علیه قوانین شهروندی که از سوی بسیاری ضد مسلمانان تلقی می‌شدند و علیه قوانین کشاورزی که در نهایت دولت مجبور به عقب‌نشینی از آن شد، خدشه‌دار شد.

دولت آقای مودی همچنین متهم به سرکوب رسانه‌ها واستفاده ازسازمان‌های تحقیقاتی فدرال برای هدف قراردادن اپوزیسیون بود.

آقای گاندی، رهبر مخالفان، دراولین کنفرانس مطبوعاتی خود پس از انتشار نتایج انتخابات، نسخه‌ای ازقانون اساسی هند را در دست گرفت واعلام کرد که فقیرترین وبه حاشیه رانده‌شده‌ترین افراد با رأی دادن به حزب او، برای محافظت ازآن مبارزه کرده‌اند.

یوگندرا یاداو، تحلیلگر سیاسی، افول اکثریت آقای مودی را «پیروزی مردم بر دستگاه دولتی» خواند.

اما آقای مودی وقتی وارد ستاد حزب بهاراتیا جاناتا شد تا پس از پیروزی از کارکنان حزبش تشکر کند، همچنان مانند یک قهرمان مورد استقبال قرار گرفت.

او در میان تشویق‌های بلند و آواز «جای شری رام» یا «زنده باد خداوندگار رام» گلباران شد - و این‌ها نشانه‌ای هستند از نقش محوری دین در محبوبیت این رهبر.

اگر هم آقای مودی نگران اتفاقات آینده بود، چیزی از خود بروز نداد.

او سال آینده ۷۵ ساله می‌شود، سنی که قبلا اعلام کرده بود برای بازنشستگی در حزبش مناسب است.

از آن موقع او از این موضع عدول کرده است و حتی برای خودش در سخنرانی‌‌های مبارزاتی‌اش جایگاهی قدسی قایل شده است اما احتمال درخواست برای کناره‌گیری او در سال آینده را نمی‌توان نادیده گرفت.

اما نخست‌وزیر مودی پیروزی خود را بزرگ‌ترین پیروزی در جهان خواند و گفت که این پیروزی «به او انگیزه داده تا تلاشی مضاعف کند».

و حالا که دارد پا به میدان ناشناخته رهبری یک ائتلاف می‌گذارد این برای او شاید ضروری هم باشد.

پورنیما جوشی، روزنامه‌نگار ارشد و دبیر سیاسی روزنامه ملی هندو بیزینس لاین، می‌گوید نخست‌وزیر مودی قبلاً از اکثریت «قاطع» خود برای اتخاذ تصمیم‌های یک‌جانبه از جمله اخراج رهبران ارشد کلیدی استفاده می‌کرد.

او می‌گوید که حزب بهارتیا جاناتا «مجبور بود در صفوفی نظامی پشت سر این ژنرال حرکت کند» و افزود: «اکنون این نوع انضباط از بین خواهد رفت.»

حزب یکی از قدیمی‌ترین متحدان خود را پیش از این انتخابات از دست داد و زمینه‌ساز فروپاشی رابطه با یکی دیگر شد که حاکی از اعتماد به نفس بیش از حد در به دست آوردن اکثریت‌ برای خودش– و میل به تضعیف احزاب کوچک‌تر – بود.

خانم جوشی می‌گوید: «آقای مودی سرمایه داشتن اکثریت سیاسی را باخته است و حال دیگر نمی‌تواند به شیوه‌ای که در زمین خودش شرایط را تعیین می‌کرد به سیاست‌گذاری شکل بدهد.»

او می‌افزاید که این ممکن است مستلزم تغییر جنبه‌ای تعیین‌کننده از حاکمیت ده سال گذشته حزب بهاراتیا جاناتا– یعنی استفاده آزادانه از گفتار نفرت‌پراکنانه علیه مسلمانان- باشد.

این نتیجه برای مسلمانان هند چه معنایی دارد؟

درتبلیغات پرسر و صدای سال ۲۰۲۴ درانتخابات آقای مودی با قدرت تمام ۲۰۰ میلیون مسلمان هندی را هدف قرارداد– و حتی آن‌ها را نفوذی هم خواند.

او دریک سخنرانی ازمردم خواست که بین «رأی دادن به جهاد» و «حاکمیت خداوندگار رام» یکی را انتخاب کنند.

یک زن مسلمان به بی‌بی‌سی گفت: «دیگر چیزی پنهان نیست. همه چیز رو شده است.»

نتایج انتخابات به ویژه درشهرهایی با معابد هندو که دوقطبی شدیدی میان هندوها و مسلمان‌ها به وجود آوده بود نشان می‌دهد تبلیغات تفرقه‌افکنانه حزب بهاراتیا جاناتا ممکن است باعث تقویت اپوزیسیونی شده باشد که حامی اصول سکولار و شمول‌گرای قانون اساسی هند هستند.

سیما چشتی می‌گوید: «حزب بهاراتیا جاناتا با وعده توسعه درانتخابات ۲۰۱۴ مبارزه کرد و درسال ۲۰۱۹ سوار برحمله [نظامی]ّ به پاکستان ودرسال ۲۰۲۴ بر موج اهریمن‌سازی ازمسلمانان سوار شد. حالا ... اینکه درسراسر کشور دست رد به سینه‌اش خورده است مهم است.»

یکی از مهم‌ترین وعده‌های انتخاباتی بهاراتیا جاناتا ارایه یک قانون احوال شخصیه واحد– یا قانون مدنی یکپارچه، برای همه شهروندان فارغ از دین‌شان بوده است.

*توضیح تصویر،نخست وزیر هند در جریان مبارزات انتخاباتی خود اقلیت مسلمان این کشور را هدف قرار داد

وقتی پای مسایلی مثل ازدواج، طلاق، ارث وفرزندخواندگی به میان می‌آید، هند قوانین مختلفی برای جوامع مختلف بر حسب دین، ایمان و عقایدشان دارد.

جوامع اقلیت از ترس مجبور شدن به تغییر سنت‌ها و رسوم‌ و شیوه زندگی‌شان در برابر قانون مدنی یکپارچه مقاومت کرده‌اند.

برای اجرای قانون مدنی یکپارچه درسراسر کشور، آقای مودی درحال حاضر به حمایت متحدانش برای تصویب آن نیاز دارد.

هنوز روشن نیست که احزاب دیگری که در ائتلاف او حضور دارند درباره این طرح چه فکر می‌کنند – وهرچند دولت‌های ائتلافی درهند امر تازه‌ای نیستند، درگذشته اما درمعرض بی‌ثباتی قرار داشته‌اند

https://www.bbc.com/persian/articles/cl55xyg9q9po

تلاش برای عادی سازی روابط با طالبان حاکم ادامه دارد

ولی دل انسانها تغییر تحول امید آفرین میطلبد

 عادی سازی روابط با طالبان حاکم از جانب کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای درحال افزایش است. این گسترش بتازگی قزاقستان و روسیه را هم به تجدید نظرهایی کشاند. درهرحال  تلاش برای عادی سازی روابط با طالبان حاکم از جانب اعضای کشورهای سازمان شانگهای اجتناب ناپذیر بنظر میرسد. برای اینکه افغانستان در جوار کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای قرار دارد و در دوره و زمان کنونی نمی توان امنیت لازم را بدون مناسبات مشخصی برقرار نمود و نسبت به سودهای اقتصادی نیز نمی توان بی توجه ماند.

امید براین است که تداوم روند اشاره شده  کیفیتی بیافریند و دلها را شاد و پر امید گرداند.

 ایل گویجی واحد آلمان، 4یونی 2024- 15خرداد 1403 ،  https://t.me/ilguyji/1190  

*در زیر لینک دو مطلب خبری مربوط به موضوع گذاشته میشود.  

 1- قزاقستان طالبان را از فهرست سازمان‌های تروریستی خارج کرد

بی.بی.سی، ۱۴ خرداد ۱۴۰۳ - ۳ ژوئن ۲۰۲۴ : قاسم جومارت توقایف، رئيس جمهور قزاقستان اعلام کرد که طالبان را از فهرست گروه‌های تروریستی خارج کرده است تا تعامل اقتصادی با افغانستان توسعه پیدا کند. 

https://www.bbc.com/persian/articles/c899ejrzy02o

 2- روسیه می‌خواهد طالبان را از فهرست گروه‌های تروریستی حذف کند

 دویچه وئله ، 8خرداد 1403 : روسیه پس از قزاقستان درحال برنامه‌ریزی برای عادی‌سازی روابط خود با گروه طالبان درافغانستان است. سرگئی لاوروف، وزیرامورخارجه روسیه گفته است که "قدرت واقعی" درافغانستان را گروه طالبان دارند.

https://www.dw.com/fa-ir/%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D9%85%DB%8C%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%87%D8%AF-%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D9%84%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%AD%D8%B0%D9%81-%DA%A9%D9%86%D8%AF/a-69202875